Nowalijki na zdrowie

Nowalijki na zdrowie

Nowalijki warzywa

Nowalijki to określenie młodych warzyw, które ukazują się po raz pierwszy wiosną. Są to między innymi rzodkiewka, pomidor, sałata, młoda marchew, ogórek, szczypiorek, rzeżucha, nać pietruszki, czy cebula dymka. Kiedyś na młode i świeże warzywa trzeba było czekać do wiosny. Nowalijki to był wtedy rarytas.

Teraz, gdy kończą się krajowe warzywa i owoce, dostępne są przez cały rok „nowalijki” z importu, wczesną wiosną zaś pojawiają się nasze krajowe nowalijki ze szklarni.

To jednak nie przeszkadza, że jak na przysłowiowych straganach zaczynają pojawiać się wraz z wiosną kolorowe, świeżutkie warzywa, a wśród nich przede wszystkim pomidory, ogórki, dymka, szczypior, koperek, marchewka, sałata, rzodkiewka, szpinak – z adnotacją “krajowe nowalijki”, traktowane są w dalszym ciągu z niezwykłą estymą, nie zastanawiając się specjalnie, jakie są ich walory odżywcze i smakowe. Polska swego czasu stała się zagłębiem hodowli szklarniowych (teraz również hodowli pod folią). To właśnie stamtąd pochodzą wczesnowiosenne nowalijki. I chociaż wyrastają z gruntu, to jednak by osiągnęły na wiosnę wielkość handlową, w okresie zimy, – gdy brakuje światła słonecznego i naturalnego powietrza – są obficie zasilane nawozami azotowymi (a gdy azotu jest za dużo – przekształca się w szkodliwe azotyny). Wszystko to powoduje, że nowalijki mają gorszy smak i zapach od warzyw hodowanych w tak zwanym gruncie, mają też mniejszą zawartość witamin.

Nowalijki należy dokładnie ocenić przed zakupem – szczególnie, jeżeli chodzi o sałatę, szpinak i rzodkiew. Poza faktem, że gromadzą najwięcej azotanów i szkodliwych substancji, trzeba się zapytać sprzedawcy jak długo przechowywał warzywa. Należy wybierać warzywa zdrowe, bez śladów pleśni, przebarwień i oznak gnicia. Lepiej także kupować warzywa mniejsze, niewyrośnięte – wówczas zawierają mniej środków chemicznych. Podczas zakupu należy zwracać uwagę również na zapach. Zdrowe nowalijki mają delikatny, swoisty dla określonego rodzaju zapach.

Wiadomo, że najpełniejszy smak mają jarzyny dojrzewające w pełnym słońcu, w rytmie natury. Dowiedziono także, że warzywa i owoce uprawiane na polach zazwyczaj mają większą zawartość witamin i antyoksydantów (przeciwutleniaczy). Różnice te nie są jednak tak znaczące, jak można sądzić. Warto przy tym pamiętać, że utrata cennych składników zależy nie tylko od czasu zbiorów, ale i sposobu przechowywania produktów, a ostatecznie: przygotowywania posiłków. Wśród nowalijek są szczęśliwie i takie, które można wyhodować na własnym parapecie. Nawet bardzo szybko. Nie tylko słynna rzeżucha, która nie domaga się nawet gleby, ale i szczypior, pietruszka, a nawet rzodkiewka, świetnie czują się w donicy.

Faktem jest, że wczesnowiosenne warzywa są źródłem wielu cennych dla zdrowia witamin i minerałów. Na przykład bardzo popularne w Polsce rzodkiewki zawierają witaminę C, witaminy z grupy B, a także wapń, fosfor, magnez, potas i żelazo. – Ostry smak zawdzięczają olejkowi gorczycznemu, zawierającemu siarkę, który wzmacnia włosy i paznokcie oraz zapobiega zgadze i niestrawności, jednakże rzodkiewki nie poleca się wrzodowcom i osobom z chorobami dwunastnicy. Dużo błonnika, wapnia, fosforu, żelaza, witaminy C i witamin z grupy B oraz kwasu nikotynowego zawiera lubiana przez Polaków sałata. A obecny w niej kwas foliowy dobrze działa na pracę mózgu, układ odpornościowy, krwiotwórczy i pokarmowy. Chroni również przed miażdżycą, nowotworami i zapobiega nadciśnieniu u kobiet. Kwas foliowy potrzebny jest także kobietom planującym ciążę. Poza tym sałata jest niskokaloryczna – jeden liść to tylko jedna kaloria. Bardzo dużą ilość żelaza, kwasu foliowego, witaminy C oraz magnezu (więcej niż w czekoladzie) ma szpinak. Obecne w nim przeciwutleniacze chronią przed starzeniem i nowotworami.

Kolejny wczesnowiosenny przysmak to pietruszka – jej natka zawiera mnóstwo witaminy C, żelaza, kwasu foliowego i prowitaminy A. Korzeń działa moczopędnie i oczyszczająco. Z kolei pomidor zawiera wiele witamin: A, B1, B2, B6, C, PP i sporo składników mineralnych takich jak magnez, fosfor, żelazo, sód, wapń. – Stanowi również doskonałe źródło potasu, obniżającego ciśnienie krwi, oraz likopenu, chroniącego przed zawałem serca, miażdżycą, a także przed nowotworami. Ogórki są źródłem witaminy C, K, A, B6, a zawarta w nich krzemionka potrzebna jest dla zdrowia tkanki łącznej w mięśniach, ścięgnach, chrząstkach i kościach. – Ogórki pomagają usuwać nadmiar wody z organizmu, obecne w nich enzymy rozkładają jednak witaminę C, więc lepiej nie łączyć ich w sałatce z pomidorami czy papryką. Wśród zdrowych nowalijek znajduje się też szczypiorek, który zawiera związki siarkowe; zapobiegają one nowotworom. Szczypiorek ma również witaminę C, karoten, witaminę B2, fosfor, potas, sód, wapń, żelazo. Ułatwia trawienie i ma właściwości bakteriobójcze, wspomaga organizm w walce z miażdżycą i zakażeniami, obniża ciśnienie.

reklama

Suplementy

www.klubodchudzania.pl www.antykoncepcja.net www.astmaoskrzelowa.pl